Showing posts with label Бидний эргэн тойронд. Show all posts
Showing posts with label Бидний эргэн тойронд. Show all posts

2011-07-09

Наадам, хуушуур, хурдны морьд, хээлтүүлэг...

Наадам тун ойртлоо.

Гадаад байгаа мань мэт өөрсдийн гэх наадмын талбайдаа цуглан, хуушуураа хийж идэн, хүүхдүүдээ уралдуулахаар(морьны оронд), дарцаг онох (нум сумны оронд) гэх мэтийн арга хэмжээ авахаар ярилцаж байна.

Морь гэснээс гүүний хээл хаях талаар нэгэн сонирхолтой сэдэв дээрхэн уншиж маш их гайхаж билээ. Ер нь ямар ч амьтдын хувьд хээл хаях түгээмэл тохиолддог зүйлсийн нэг. Харин гүүний хувьд хээл хаялт бараг 40%-д хүрдэг гэнэ. Тэр битгий хэл, хэрэв нэг сүргийн гүү нөгөө сүргийн азарганаас үр төл олсны дараа өөрийн сүрэгтэйгээ буцан нийлсэн тохиолдолд тухайн "гадны" үр төлийг зулбах тохиолдол бүр илүү өндөр байдаг гэнэ. Гүүний хувьд адуу л бол адуу: зассан, засаагүй адуу, азарга зэргийг гүү хооронд нь ялгадаггүй, тиймээс өөрийн сүрэгтэй нийлсэн хойноо ямар нэг эр адуунд ойрхон байх юм бол өөрийн гормоны үйл ажиллагааны үр дүнд үр төлөө зулбах чадвартай гэж энэ судалгаанд дурдсан байх юм.

Хэрэв хурдан удмын үр төлтэй болъёо гэвэл хурдан удмын азарга, хээлтүүлсэн гүүний хамт тээлтийн 11 сарын турш байсан хамт байсан тохиолдолд хээл хаяхгүйгээр, хүссэн унагатай болох магадлал өндөр болох нь. Бусдаар бол азарганаас холдуулсан тохиолдолд хээл хаялт явагдах магадлал их.

Моринд хайртай, манай ухаант ард түмэн энэ асуудлыг яаж зохицуулдаг байсан юм бол гэж бодоод л байна. Мэдэх хүн байна уу?

Та бүхэн сайхан наадаарай.

2011-05-16

Волунтийр - Казино

Би волунтийр ажил хийх болсоор хэдэн сар өнгөрч байна. Дөнгөж гучин хэдэн настайдаа зүрх нь зогсох шахаж, үхэхийн даваан дээр амь мултарсан найзыгаа бодон Зүрхний Санд волунтийр хийх өргөдлөө өгсөн боловч тэд хариу өгөхөөс өмнө өөр газар намайг дуудах болов. Энэ нь орлого багатай айлуудад янз бүрийн хэлбэрээр тусалдаг, ашгийн бус байгууллага юм. Энэ байгууллагын үйл ажиллагаанаас танилцуулбал: үнэгүй цэцэрлэг, тогоочийн дамжаа ажиллуулах, ажил олоход туслах, гэр бүл, эцэг эх, үр хүүхдийн хоорондох зөрчилдөөнийг зөвлөлгөө өгөх журмаар зохицуулах, вакцинжүүлэлт, үнэгүй байранд амьдрах эсвэл улсаас тэтгэлэг авахад хэрэгтэй бичиг баримтыг бүрдүүлэхэд туслах, татвар бодох, үйл ажиллаагаагаа явуулах хөрөнгийн сан бүрдүүлэх зэрэг болно.

Миний хийдэг ажил бол орлого багатай иргэдийн татвар, нөхөн олголтыг үнэгүй бодож өгөх ажил юм. Канад, татварын систем маш хүчтэй хөгжсөн улс бөгөөд улсын нийт орлогын жар гаруй хувийг зөвхөн хүн амын орлогын татвараас олдог. Эндхийн оршин суугч бүр орлогын татвар төлөхөөс гадна бараа, үйлчилгээний татвар мөн төлдөг.

Энэ байгууллагад хандаж буй хүмүүс бага орлоготой тул ихэнх нь орлогын татвар төлдөггүй, эсвэл тэд ажиллах хугацаандаа албан байгууллагаараа дамжуулан улсад татвар төлсөн бол жилийн эцэст түүнийхээ тодорхой хувийг буцаан авдаг. Мөн элдэв бараа, үйлчилгээнд төлсөн татварыг нь жилийн эцэст төр буцаан олгодог болно. Миний хийх ажил бол иргэдийн материалыг хүлээн авч, шалган, татварын зохих програм ашиглан Үндэсний Орлогын Төвд “илгээх” болно. Татварыг нь бодсоны дараа, үйлчлүүлэгч бүр хэдэн доллар улсаас авахаа тэсэн ядан асууна. Зарим нь ихэд баярлаж, бараг л би тэр мөнгийг өөрийн карманаас гаргаж өгч байгаа юм шиг сүйд болдогсон. Ажил, сургуулийн заваараа долоо хоногт 3-8 цаг би тэр байгууллагад үнэгүй ажилладаг. Нэгэн өдөр Сомалийн уугуул гэр бүлийн хоёр ирж үйлчлүүлсэн юм. Төрсөн он сарыг нь харвал хоёулаа нэг сарын нэгэнд төрсөн байх юм. “Ямар ховор тохиолдол вэ” хэмээн би уулга алдвал “Бид төрсөн он сараа мэдэхгүй тул ийм өдөр сонгосон юм” гэж билээ. Дайны хөлөөс дайжиж, урваж дүрвэж, цагаачилж ирсэн гадныхан бас улсын хэдэн төгрөг “тогшчихоод” амарлингуй суудаг, цагаан гартай “цагаанууд” хүртэл үйлчлүүлнэ. Миний хийдэг ажил уг нь их амархан, тэр тусмаа орлого багатай хүмүүсийн хувьд олон янзын бүрдүүлээд байх бичиг баримт цөөхөн тул хэдэн дугаар компьютерт хийхэд л бараг болчихдог юм.

Өнгөрсөн амралтын өдөр, нөгөө байгууллага маань казинод болох мөнгөн сан бүрдүүлэх үйл ажиллагаанд туслаач гэж хүсэв. Би ч дуртай гэгч нь зөвшөөрлөө. “Банк барих уу?” гэж асуухад нь би “За” л гэлээ. Ямар байдлаар мөнгөн хуримтлал бий болгох гэж буйг нь мэдэхгүй байсан тул бодвол хүмүүсийн хандивласан мөнгийг нь би тоолох, хянах юм шиг бодолтойгоор заасан казинод явж очлоо. Ер нь анх удаад казинод хөлөө тавьж байгаа минь тэр. Нүд эрээлжлэм олон янзын тоглоом, ширээ, үйчлүүлэгч, үйлчлэгчдийн дундуур харгалзагчийн хамт явж, давхар хаалга бүхий өрөөнд явж орлоо. Тэр хэсгийн дарга бололтой нэгэн хүүхэн надад миний нэр бас баар код бүхий дугаар өглөө. Тэгснээ “Танай кассчин чинь ирэхээс өмнө урьд шөнийн мөнгөө тоолъёо” хэмээн боодолтой мөнгө сейфнээс гаргаж ирэв. Би ер нь ямар ажил хийх гэж ирснээ мэдэхгүй байсан тул тийм их мөнгө хараад гайхаж орхив. Миний үүрэг бол өөрийн кодоо компьютерт уншуулж, машинаар тоолсон мөнгөний нийт дүнг компьютерт оруулах бололтой. Дараа нь байгаа бүх жетоны тоолж, компьютерт оруулав. Удалгүй хоёр кассчин ирэв. Тэр хоёр ч бас өөр өөрийн баар кодтой болов. Би яахав дээ банк барьж байгаа хүн тул кассчин тус бүрд гуч гаруй мянган доллар тоолоод, кодоороо уншуулаад л өгчихөв.

Тун удалгүй компьютер “Дүн дүн дүн” хэмээн орилов. “Захиалга ирж байна, энэ бол чиний хоёр дахь ажил” гэж нөгөө дарга хүүхэн хэлэв. Зааланд байгаа ширээнүүдээс жетоны захиалга ирж байгаа нь тэр гэнэ. Жетон чинь бас л доллар тул захиалгын дагуу намайг дуудаж хэлэхэд, хоёр дахь хүүхэн миний хэлсний дагуу жетон бэлдэн, жетон зөөгчид /бас л волунтийр ажилчид/ дамжуулав. Жетон зөөгчид, захиалсан ширээнд очиж, бүгдийг нь хүлээлгэн өгөх цаг, мөч компьютерт гарч байв.

Үдийн дунд казино тоглогчдын тоо ихэсч, зарим нэг нь хожлын мөнгөө авч эхэллээ. Хоёр кассчин маань жетоны дагуу мөнгийг нь өгөх юм, хэрэв мянгаас дээш доллар төлөх бол би “Монитор” өрөө үрүү утасдаж, кассчны дугаарыг мөнгөн дүнгийн хамт хэлнэ. Монитор өрөөнийхөн камераа кассчин дээр шилжүүлдэг бололтой.

За, миний ажил нэг иймэрхүү бололтой – кассчины мөнгө багасах үед дахин нэмж өгөх, жетоны захиалга ирвэл, захиалгыг гүйцэтгэж, ширээндээ очиж буйг хянах, монитор өрөө үрүү үе үе утасдах гэх мэт.

Би яагаад ч юм, өөр ажил, өөрөөр хэлбэл, орлогo багатай өрхүүдэд тусалдаг байгууллагынхаа үйл ажиллагааг танилцуулж, казинод тоглохоор ирэгсдээс мөнгө “гуйх” ажил хийх юм байна гэж бодож байсан тул үнэнгээсээ банк бариад байгаа ч юм шиг ажил хийж байгаадаа их гайхширсан. Бас мань мэтийн волунтийр ажилчид казинод орж гарч буй мөнгийг хараад зогсож байгаа нь сонин байлаа. Казиногийн мөнгө их эргэлддэг хэсгийг байнгын тогтмол бус явуулын волунтийр ажилчдаар хийлгэдэг нь бодлогын чанартай юм байна гэдгийг ойлгов. Волунтийр ажилчдаа казино өөрөө шалгаруулж авахгүйн үүднээс казиногоос хандив гуйгч байгууллагуудыг сүйхээтэй ашигладаг юм байна. Бид тэнд ажиллана, бидэнд өгөх цалинг казино, манай тусламжийн байгууллагад “төлнө”. Бид волунтийр ажилчид тул цалин маань манай байгууллагын хувьд ч, казиногийн хувьд ч хандив болж хувирна. Ямар ч байсан манай тусламжийн байгууллагад 70 мянга орчим доллар бидний хоёр өдрийн ажлаас ирэх болсон. Урамтай байна аа.

2011-01-13

Өвлийг хүндэтгэхүй

Энэ долоо хоног дандаа л хасах 20с доош хэмийн хүйтэнтэй байх бололтой. Их хүйтрэхийн өмнөх 36 цагт 40см цас орж, сүрдэж халширмаар боловч үзэсгэлэнтэй сайхан өвөл үргэлжилсээр байна. Бидний байгаа хот яг Монголынх шиг цаг агаартай тул мань мэтэд дасан суурьшихад амар санагддаг юм.


Бидний өвлийн бэлтгэл - хөвсгөр цасны шүүр, хүүхдүүдийн хөнгөн хүрз, мөс бултлагч гэх мэт.

Хүүхдүүдийн хэлдэгээр "Ээж эскимо хувцасаа өмсөж" зогсоолынхоо цасыг цэвэрлэв. Цасан бухал цээжээр татаж, хүрздэх тутам улам өндөр өргөж, шидэх шаардлага гарч байлаа. Бид ээлжлэн, хоёр хоёроороо гарч цасаа цэвэрлэсээр. Зарим өдөр 3 удаа цэвэрлэж байна.



Өвлийн улиралд гадаа тавьсан машины моторын тосыг халаахын (block heater) тулд шөнөд бид машинаа залгаж хонодог. Өдөрт бол залгуураа аваад явна, боломж олдвол зогсоол бүрт машинаа залгаж орхино.

Цахилгаан хэмнэх зорилгоор үүнийг бас ашиглаж болно. Тэгээд өглөө үүрээр хэдэн цагт тосоо халааж эхлэхийг тохируулаад тавьна. Өглөө ажилдаа гарахдаа шууд машинаа асаагаад аажуу явна, халаах энэ тэр хэрэг байдаггүй.


Та бүхэн өнөтэй сайхан өвөлжиж байгаа гэдэгт итгэнэм.

2011-01-01

Шинэ оны зорилт

Өнөөдөр хоёр мянга арван НЭГЭН оны НЭГ сарын НЭГЭН.
Олон нэгтэй өвөрмөц энэ он маань хүн бүхний хувьд ямар нэгэн хэмжээгээр бас л өвөрмөц байх болов уу.

2010 онд нэг сарын 20, арван сарын 10, арван сарын 20 гэх мэт тоо бичлэгийн хуьд дурсгалт, онцгой өдрүүд тохиож, зарим хүний хуьд эдгээрийг амьдралынхаа түүхэн өдөр болгон ашиглаж байсан. Арван сарын арванд маш олон хос гэр бүл болж, галаа асааж байсансан.

2011 оны хувьд арван нэгэн сарын арван нэгэн яах аргагүй дурсгалт өдөр байх нь түүхээсээ тодорхой. 11 бол ер нь өвөрмөц тоо юм.

11 х 11=121
111 x 111=12 321
1 111 x1 111 =1 234 321
11 111 x 11 111= 123 454 321
111 111 x 111 111= 12 345 654 321
1 111 111 x 1 111 111=1 234 567 654 321
11 111 111 x 11 111 111=123 456 787 654 321
111 111 111 x 111 111 111=12 345 678 987 654 321

Бидний хувьд ч гэсэн 2011 он онцгой он байх болов уу гэж бодож байгаа.

Шинэ оныг хэдэн нөхдийн хамт дуулж хуурдан угтав. Нэгэн мексик гаралтай найзын мааны хэлснээр бол тэдний нутагт, яг он гарахаас өмнө нэг минутын хугацаанд 12 ширхэг усан үзэм идэж, идэх зуураа ирэх онд хийж бүтээхээр зорьж буй зүйлсийн талаар бодож тунгаадаг гэнэ. Том жижиг гэлтгүй, тэднийд цугласан хүний тоогоор жижиг аяга бэлдэж, дотор нь яг 12 ширхэг усан үзэм хийж шинэ оноо хүлээн цэнгэцгээв. Хуучин шинэ оны зааг дээр хүслээ бодон, тэдгээр усан үзмээ түргэн шаламгай идэж, бас нэгэн зугаа цэнгэл болов.

Энэ онд бид охиныхоо ярьж хэлдэг нэгэн зүйлийг хэрэгжүүлж эхлэхээр төлөвлөлөө. ТВ-р гарах африкийн ядуу, буурай орны хүүхдүүдийг харж, сэтгэл нь ихэд өвдсөн охин маань нэгэн хүүхдийн амьдралд туслахсан, том болоод хүүхэд үрчилж авна гэж ярих болсон юм. Тэр битгий хэл, "миний үрчилж авсан хүүхдийг та хайрлах уу" гэж надаас асууна. Бас хөгшин болсон хойноо таргаалаарай гэж захина, махлаг эмээ нар тэврэхэд урамтай байдаг гэнэ. Бид одоохондоо үрчлэх биш, мөнгө хандивлах талаар ярилцлаа.

Бидний авсан мэдээлэлээр бол сард 33 доллар хандивлахад, буурай орноос сонгож авсан хүүхдийн амьдралд онцгой нөлөөлж чадна гэнэ. Тэр хэмжээний мөнгөөр нэг хүүхэд гэдэс цатгалан, мөр бүтэн явахаар барахгүй, ерөнхий боловсрол эзэмших боломжтой юм байна. Хүү, охин хоёр маань өөрсдийн ноогдол мөнгөнөөсөө долоо хоног тутам 1-1.50 доллар хандивлахаар болов. Үлдсэн мөнгийг гэрт хэрэглэсэн ундааны шил, лааз, сүүний хуванцар сав тушааж бүрдүүлэх зорилготой. Бас задгай мөнгийг сайн хямгадах, хадгалах тусгай хайрцаг бэлдэв. Нэг цент, нэг доллар гэлтгүй хямгадах болно, бид. Хайрцагийг охин маань зурж, чимэглэв. Заавал мөнгөтэй, баян бололцоотой болсон үедээ бусдад туслах гэж хүлээлтгүй, санаа байвал, өчүүхэн зүйлээр ч бусдад тусалж болно гэдгийг хүүхдүүддээ ойлгуулах үүднээс энэ санааг ихэд дэмжиж, тэтгэж байгаа билээ.



Тэр тав дахь нь бидний "шинэ хүүхэд" болно.


Та бүхэн шинэ ондoo өнөр өтгөн, эрүүл энх, инээд баяслаар дүүрэн байх болтугай.

2009-11-16

Би яагаад алга болсон бэ?

Манайх нэг оюутантай болсон юм байхгүй юу. Тэр нь миний хүү биш шүү, би өөрөө. Ингэснээс, манай ангид миний хүүгийн үеийн насны охид, залуучууд байна. Эгдүүтэй ч юм шиг, ичмээр ч юм шиг.

Гадаадад дээд сургууль төгсөн, бас ч үгүй докторын зэрэг хамгаалан мөн л гадаадад мэргэжлээрээ ажиллаж байсан миний амьдрал хэвээр байгаа боловч арай л өөр зүйл хийж, оролдож үзмээр санагдаад санхүүгийн коллэжид элсэв. Элсэн орсны дараа нөгөө коллэж маань их сургууль болж дээшлэдэг юм байна.

Гадаад, дотоодгүй сурч эсвэл багшилж явсан бибээр ийм эрчимтэй сургалттай сургууль урьд өмнө хараагүй юм байна. Долоо хоног тутам 2-3 онлайн юмуу хураалгах шалгалттай байх юм. Эхэндээ тэр шалгалтуудыг хугацаанд нь хийхгүй, өнгөрөөж орхих вий дээ хэмээн байн байн календар шалган, цаг хугацаатай уралдаж явдаг байсныг бодвол одоо арай дээр, энд тэнд хэдэн үг тэрлэх зэрэгтэйгээ болжээ. Хөгшин оюутан юм чинь бас арга байжу. Учир, эвийг нь одоо л олж байх шиг байна. Дүнгийнхээ учрыг лав саяхан олсон. 83 оноо нэг шалгалтанд авсан байна. Тэгтэл багш маань "Excellent" - онц гээд бичсэн байх юм. 83 оноо авбал онц байх учиргүй, багш андуурсан байна хэмээн бодож явтал ангийн маань хүүхэд надад дүнгийн шатлал үзүүллээ. 80-с дээш бол бүгд л онц юм байна.

93-100 - А (нэмэх) - "OUTSTANDING" - Гаргууд онц
87-92 - А - "MARKEDLY SUPERIOR" - тэмдэглүүштэй онц
80-86 - А (хасах) - "EXCELLENT" - зүгээр л онц

Зүгээр л онц гэснээс арван жилд байхад физикийн багш маань тавлаг тарган, туранхай, хавчиг, хариугүй жижиг гээд л олон янзын онц тавьдаг байж билээ. Түүний шатлалаар бол би бол арай ядан онц авсан юм уу даа.

Бусад ээж, аав яадаг юм байгаа юм, бид л хүүхдүүдээ наян хэд авлаа гээд зэмлээд байсан чинь энэ чинь муу дүн биш юм байна шүү дээ гэх бодол бас орж ирэв. Гэхдээ арван жилд бол хавчиг таваас харвинтэй дөрөв илүү гэж боддог байсан.

Санхүүгийн болон татварын талаарх хичээл их сонирхолтой юм. Нэгэнт л энд амьдарч байгаагийн хувьд эндхийн бизнэсийн орчин, данс бүртгэл, элдэв татвар (бид цалингийнхаа 25-30% татварт өгдөг), бас татвар багасгах арга гээд л хичээлүүд орж өгнө. Их нарийн ширийн зүйл үзээд байгаа мэт санагддаг, гэтэл багш гуай "энэ бол ердөө л суурь" гэсэн шүү. Хувийн бизнэс эрхлэвэл зүгээр юмуу даа гэсэн бодол орж ирээд байгаа.

Бид хичээлийн шинэ жилийн нээлтийн цуглаанд нэг ийм "бороо" оруулсан юм. Та нар олуулаа бол бас оролдоод үзээрэй, сайн удирдаачтай байх хэрэгтэй гэж санагдсан. Нүдээ аньж байгаад сонсоорой.



Блогоор маань орж гарч байсан та нартаа баярлалаа.

2009-07-29

Элэгний вирус

Энэ сарын эхээр үсээ засуулахаар нэгэн худалдааны төвд очтол эрүүл мэндийн байгууллагын мэргэжлийн хүмүүс цусаа донорлохыг уриалж байхтай тааралдав. Урьд нь энэ талаар бодож явсан болохоор дуртай гэгч нь цусаа өгөхөөр болов. Эхлээд баахан урт анкет бөглөх болов. Аль оронд амьдарч (Африкийн орноос гадна нөгөө өндөр хөгжилтэй Европын орнууд хүртэл асуудалтайд тооцогддог аж, учир нь тэнд үхрийн галзуу өвчин дэлгэрч, уг өвчний нэг хэлбэр нь хүнд илэрсэнтэй холбоотой), зорчиж аялж байсан, ямар нэг эм хэрэглэж байгаа эсэх, тэгээд нөгөө ДОХ, энэ тэр гээд бараг залхмаар удаан асуулттай анкет бөглөв. Арга ч үгүй биз дээ, нуухыг нь авах гээд нүдийг нь сохлов гэгчээр хэн нэгний өвчин эдгээх зорилгоор өвчтэй цус шахаж болохгүй нь тодорхой тул. 

Олон жижиг шалгуур дамжсаар цусаа өгөх болов. Тэрхэн зуур бас дэлгүүр лүү гүйж ходоодоо борлуулж, шингэнээ сэлбэж амжлаа, амьхандаа биеэ бэлтгэж байгаа нь тэр. Нийтдээ надаас 2 уут цус авав. Эхний уутанд бараг 20мл, дараагийнхад 480мл цус орох юм. Эхлээд тэд эхний ууттай цус элдэв шинжилгээнд хамруулан, миний цус найдвартай гэж тодорхойлогдсон тохиолдолд нөгөө 480мл цусыг цусны төвөөр дамжуулан хэрэгтэй өвчтөн дамжуулах аж. Цусны шинжилгээгээр элэг гэмтээгч ба дархлалын хомсдол үүсгэгч вирус болон элдэв шумуулаар дамжиж өвчин үүсгэдэг вирусууд донор цусан байгаа эсэхийг тодорхойлдог гэнэ (нийтдээ 6 төрлийн шинжилгээ хийдэг гэсэн). 

Цусаа өгсний дараа надад нэгэн карт өгснийг сонирхон харвал дээр нь нэг сар өдөр заасан байх юм, ямар учиртайг нь асуувал - дараа цус өгч болох хамгийн эхний боломжийг дурдсан юм гэж хэлсэн нь тэд донор цусны гачигдалд ороход ойрхон байдгийн илрэл бололтой. 

Би гэдэг хүн их чухал ажил бүтээсэн мэт гэртээ ирж мэдээгээ илтгэв. Хоёр сарын дараа цус өгөхөд бэлэн байхын тулд цус сайн төлжүүлэх хүнс хэрэглэх, витаминаа алдаг оног биш тогтмол хэрэглэх, эрүүл агаарт алхаж байх, хөдөлгөөнтэй эрүүл байж, дараа дахин хүмүүст тус болохыг хичээж урам өндөр хэд хонов. Хүүхдүүдээ том болохоор нь ийм хандивын үйлст бас хамруулах юм шүү гэж бодож амжив. Манай нөхөр ч дэмжин, дараа хоёулаа хамт очихоор болов.

Хэдэн өдрийн өмнө нөгөө цусны төвөөс нэгэн захиа иржээ. Онгойлгох зуураа "Цаашид танаас цус авах боломжгүй боллоо" гэдэг өгүүлбэр уншиж амжив. Шалтгаан нь би урьд элэгний Б вирусаар өвдөж байсан байна гэжээ. Үүнийгээ чухам яаж тодорхойлсныгоо детектив киноны тайлал шиг тайлбарласан байв. "Таны цусанд илэрсэн зүйл бол элэгний Б вирусын вакцинаас эхтэй биш, жинхэнэ өвчнөөс гаралтай гэдгийг ийм, тийм шинжилгээгээр ингэж батлав. Хамгийн гол нь таны биед одоогоор энэ вирус байхгүй байна" хэмээн дөрвөн хуудас тайлбар илгээжээ. 

Гурван зүйл ихэд таалагдав. Нэгд, энэ шинжилгээний хариуг намайг хариуцсан эмчид мэдэгдэхийн тулд надаас эхлэж зөвшөөрөл авна гэсэн байв. Баярлалаа, мэдэгд, мэдэгд. Эмч маань элэгний үйл ажиллагааг тодорхойлогч шинжилгээ хийх хэрэгтэй боллоо гэдгээ надад даруй хэлнэ. Хоёрт, энэ вирус одоохондоо миний цусанд байхгүй ч нэгэнт элэгний вирус тул уг вирусын талаар зөвлөгөө хавсаргажээ. Гуравд, элэгний Б вирусаар өвчлөгсөд ихэнх тохиолдолд өвдсөнөө мэдэхгүй, хөнгөн хэлбэрээр өнгөрдөг тул гэр бүлийнхнийгээ шинжилгээнд хамруулж, зөвлөгөө авахад илүүдэхгүйг дурджээ. Ерөнхийдөө бол, энэ хүн манай донор биш юм чинь гэж намайг орхисонгүй, миний эрүүл мэндэд хэрэгтэй зөвлөгөө өгсөнд их олзуурхав. 

Бусдаар бол гар тулж, нүүр учрахгүй ч олон хүнд алсаас тусалж байя гэж бодож байсан минь талаар болсонд жаахан гутранги байна даа. 

2009-07-20

Наранд нүдний шил зүүлгэе!

Зуны дулаан улирал болж охин минь шавиагаа ханатал (энэ сонин хэллэг хаанаас гаралтай бол?) тоглож, гадаа өнжиж байна. Наранд хамаагүй тоглуулахгүй байхын тулд нарны хорт туяа, арьсны хорт хавдар, нарны хамгаалалтын тос хэрэглэхийн ач тус зэргийг тархинд нь хоногштол тайлбарлаж өгсний хүчинд охин маань "Би гадаа тоглож болох уу" гэж асуухын өмнө "Би тосоо сайн түрхээд... " гэж ярьж эхлэх болов.

Өнөөдөр дэлгүүр орж хүнсээ цуглуулахад туслуулахын тулд охиноо дагуулан явлаа. Нөгөө хурц нар зөвхөн миний охины урд, хажуугаас төөнөөд байх шиг суудал дээрээ нилээн хавчигнаж явсан охин маань машинаас буухдаа "Нар нүдний шил зүүдэг болоосой" гэв.

Наранд нүдний шил зүүлгэе!
Тэгвэл хэт хурц нарнаас болж гол мөрөн ширгэхгүй, ган халуун болохгүй, ургац, талх тариа алдахгүйгээр үл барам олон мянган хүн арьсны өвчнөөр өвдөхгүй, нарны тос үйлдвэрлэхгүй, савалгаанд хэрэглэх гэж элдэв хуванцар үйлдвэрлэж байгаль бохирдуулахгүй - байгаль орчин, эрүүл мэнд, эдийн засгийн нилээд таатай үзүүлэлтүүд ажиглагдаж магад.

2009-06-26

Таатай анхааруулга

Гар утас ба электрон хэрэгсэл

Гар утас болон бусад электрон хэрэгслүүд нь хичээлийн үед саад болох мөн бусдыгаа дээрэлхэх гадуурхах, шалгалтын үед мэхлэн залилахтай холбоотой асуудлыг ихэсгэх нь даамжирсаар байна. Ийм учраас ГАР УТАС/ЭЛЕКТРОН ХЭРЭГСЭЛ ашиглах журам батлагдаж, сургуульд энэ жил бүргүүлэх өдрөөс эхлэн шалгалт дуусах хүртэл хүчин төгөлдөр мөрдөгдөж эхэлнэ.

ГАР УТАС, БЛАКБЕРИ, МП3, АЙПОД БОЛОН ЭДГЭЭРТЭЙ ТӨСТЭЙ ЭЛЕКТРОН ХЭРЭГСЛҮҮД НЬ СУРГУУЛИЙН ОРЧИНД 8.00-15.00 ЦАГИЙН ХООРОНД ҮЗЭГДЭЖ, ХАРАГДАЖ, АШИГЛАГДАХ УЧИРГҮЙ. ХӨГЖИМ, ОЛОН НИЙТИЙН МЭДЭЭЛЛИЙН ХЭРЭГСЭЛ БА КАМЕР МӨН ҮҮНД ХАМРАГДАНА.

Энэ журмыг зөрчсөн тохиолдолд асуудал үүсгэсэн хэрэгслийг шууд хураан авч, сургуулийн захиргаанд өгөх болно.

  • Нэг удаа зөрчсөн тохиолдолд - хичээлийн дараа тухайн сурагч өөрийн биеэр очиж сургуулийн захиргааны хариуцсан этгээдээс хураалгасан зүйлээ хүлээн авна.
  • Хоёр удаа зөрчсөн тохиолдолд - тухайн сурагчийн эцэг эх, асран хамгаалагч ирж, хүүхдийнхээ хураалгасан эдийг авна.
  • Гуравдахь болон удаа дараа зөрчсөн тохиолдолд - сургуульд тодорхой хугацаанд ирэх эрхгүй болгох хүртэл арга хэмжээ авна.
Хэрэв хичээлийн үед хүүхэдтэйгэй холбоо барих шаардлагатай бол эцэг эхчүүд сургуулийн жижүүрт хандаж, мессеж дамжуулж болно. Онцгой шаардлагатай үед сурагчдын ангид очиж мэдээг даруй дамжуулах болно.

Хүүгийн маань сургууль ийм шинэ дүрэм мөрдөх болсонд их талархаж байна.


2009-05-21

Хүүгийн гэрийн даалгавар - Shakespearean Sonnet

Хүүгийн гэрийн даалгавраас зөвшөөрөл аван орууллаа. Уран зохиолын хичээл дээр эссэ бичихээс гадна шүлгийн бүтэц зааж, хэдэн мөр бичиж ирэх даалгавар өгчээ. Энэ бол Шекспирийн сонет загвараар бичсэн даалгавар болно. Уг загвар ёсоор бол мөрний адагт орох үгийн төгсгөлүүд мөр алгасан адил байх (abab cdcd efef gg), хамгийн сүүлийн хоёр мөр адил төгсгөлтэй байх, нэг мөр дэх үгнүүдийн үе 10-12-оос хэтрэхгүйгээр уянгалаг байх зэрэг Шекспирийн шүлэг бичихдээ баримталдаг байсан аргуудыг сурагчдад мэдүүлэхийг зорьжээ.



Gaming



In video games, I can be anything

A hero, a crook, a warrior, a god

I can grab rebounds better than Yao Ming

If I want to fly, just give it a nod


I can shoot better than a whole SWAT team

It's my game, I control all of the guns

I have more power than a laser beam

I play guitar and drums, I hit home runs


There's more to video recreation

I forget to do my homework and chores

My parents look at me, with frustration

I spend many hours in video stores

Yes they are fun, but they drive me crazy

They can also make me slow and lazy




My family


I have a mischievous little sister

Who points a finger at me all the time

Blames me whenever she gets a blister

She nicks cash out of me, to my last dime


My mom says she's fat, in fact she's just right

She needs no reason to hug us and kiss

She tries her best and she is very bright

She is a great cook and is full of bliss


And I have a nice helpful and cool dad

Who is the biggest chocolate eater

He makes me feel happy when I am sad

He eats ice cream sundaes by the liter

There's my family, not including me

It's a fun family and let it be.



2008-12-29

Шинэ жилийн мэнд хүргэе!

Элдэв хөөрхөн бичлэгээрээ хань болж байдаг Та бүхэндээ шинэ оны мэнд хүргэе!

Энд ирснээс хойш бид давирхай, чийг үнэртсэн таримал мод засах дуртай болсон юм.


Энэ музей биш, үзвэрийн газар биш зүгээр л айлын гэр гэнэ ээ. Хайран эрчим хүч, хүлэмжийн хий гэсэн...


Энэ жил Канадын баруунаас зүүн эрэг хүртэл их цастай баяр боллоо.


Усыг нь уувал ёсыг нь дага гэж. Эндхийнхэн Талархалын болон Зул сарын баяраар шарсан цацагт хяруул иднэ. Манай хүү гурав дахьсан гэж байгаа. Цаг цагт нэг цадна, цацагт хяруул идэж нэг цадна гэх болов.

2008-11-15

Олигтойхон үнсмээр байна

Үнэрлэх бол үнсэхийн салшгүй хэсэг
Үндэсний маань монгол үнсэлтэнд
Үүнийг би охиндоо
Учирлан байнга хэлдэг болов
Үнссэнгүй, үнэрлэллээ гэж
Урдаас бас гомдол мэдүүлнэ.

Удалгүй охин минь арга олжээ
Улаан уруулаа цомбойлгох болжээ
Уруул дээр бол шомбойтол үнсэхээс
Үнэрлэх боломж үгүй гэж
Мэргэн арга олсон мэт
Мишээгээд алга болдог болов.

Энэ охиноо гэж.
Өөрөө би үнэрлүүлэн үнсэж өссөн, өөрөөр бол хүнийг үнсэж мэдэхгүй юм байна.

Үнэрлэн үнсэх эсвэл үнсэхдээ үнэрлэх бол зөвхөн манайханд байдаг зүйл үү гэтэл бас үгүй бололтой. Тэр нэгэн жил Дани улсад судалгааны ажлаар очихдоо тэндхийн нэг айлд хэдэн сар амьдарч жинхэнэ баруун маягийн амьдралын ахуйтай анх танилцаж байсансан. Миний очсон айлын эзэгтэй, 20 шахаж буй нэгэн хүүтэй байв. Хүү тусдаа гарсан боловч ойрхон амьдрах тул өглөөн цай, оройн хоолонд голдуу ороод ирэх. Хүү бол европ биетэй, өвөрмөц ази царайтай нэгэн.

Орой үдэш хоолны дараа вино шимэн, хорвоогийн элдэв сонин, эрээн мярааныг ярин сууж байх зуур нэгэн удаа хүүгийн аавын талаар ярьж байна. Эзэгтэй (Кристиана) маань залуухан байхдаа Гринландад аялалаар очжээ. Тэндхийн онгон байгальд сэтгэл алдарсан тэрээр Гринланд, Дани хоёрын хооронд байнга ирж очиж байх бололцоотай ажил олж хийхээр шийдэж, ажлаа ч олон хэдэн жил тэнд суурьших зуур нутгийн нэгэн хархүүтэй амьдралаа холбосон нь хүүгийн эцэг байжээ. Кристианаг Гринландад амаржсаны дараа нутгийн хөгшчүүл тэднийхээр айлчлан голдуу байгалийн материалаар хийсэн жижиг бэлэг сэлт авчирна, зарим нь хүүг үнсэхдээ, "үнсэх ч гэждээ уруулаа цомбойлгон хамартайгаа нийлүүлэн, үнэрлэж" орхих юм гэнэ. Энхрийхэн бяцхан жаалыг нь уугуул нутгийн хүмүүс үнэрлэж шиншлээд байсанд Кристиана гайхахаар барахгүй дургүй нь хүрч байсан гэдэг. Тэгснээ "одоо бол үнэрлэж, үнсэх аймаар дуртай" гэв.

- Би ч гэсэн
- Юу?? Та нар бас тэгдэг юмуу?

Бид хоёр нэг их нарийн нандин зүйлээр холбогдсон хүмүүс шиг ихэд баярлалдан хөгсөж билээ.

2008-09-30

Хэрэгт дурласан минь

АНУ-д өрнөж буй санхүүгийн хямралыг улам хурцдахаас өмнө ямар нэгэн арга хэмжээ яаралтай авах шаардлагатай байна хэмээн АНУ-ын ерөнхийлэгч мэдэгдэж байхыг бодоход асуудал нилээд эвгүйдсэн бололтой юм. Зах зээлээ сэргээхэд 700 тэрбум долларын тусламжийн төсөл хэрэгжүүлэхийг Конгрессоор батлуулахын тулд Буш учирлан ярьж буй нь бараг гуйж байгаатай адил сонсогдов (өчигдөр тэр төсөл нь Конгресоор ороод уначихсан).

Тэгтэл Канадчууд ер тоодоггүй, бид банкны өөр орчинтой тул тийм ч амар салхинд хийсэхгүй гэж эндхийн том албаны хүмүүс мэдэгдэл хийв. Англи, Японгүй сандраад байхад Канадчуудын ийм тайван байгаа байдал их сонин санагдсан тул Канад, АНУ-ын банкны системийн ялгааг олж мэдэхийг хичээснээ дор сийрүүлэв.

АНУ-д:
1. Тоо томшгүй олон тооны хадгаламжийн институт бий ((худалдааны банк, хадгаламж зээлийн хоршоо (хуучнаар), кредит банк зэрэг)). Олон банктай байх нь өрсөлдөөн ихтэй, тогтвортой бус байдаг байна. Зөвхөн он гарсаар тэнд арав гаруй банк дампуурав.

2. Улсын хэмжээнд үйл ажиллагаа явуулдаг, 50 муж тус бүрд салбараа нээсэн банк байдаггүй (энэ нь том жижиг аливаа компаний үйл ажиллагаанд хүндрэлтэй байдаг. Тэд үйлдвэрлэл, худалдаагаа явуулахын тулд маш олон тооны, зарим нь бүр 100 гаруй банктай харилцаа тогтоох хэрэгтэй болдог байна. Хичнээн олон банк ганхана, тэр хэмжээгээр харилцагч компаниудын үйл ажиллагаанд нөлөөлдөг)

3. Чек ба шуудангаар харьцангүй их төлбөр хийгдэнэ ((цахим төлбөр (хийгдэж байгаа боловч) жинхэнэ бизнесийн хүрээнд тийм амар нэвтэрч амжихгүй байна))

4. Доллараас өөр гадаад мөнгөн тэмдэгтийн данс эзэмших хориотой

5. Банкуудын төлбөр тооцооны асуудлын менежментийг зохицуулагч нь Холбооны Фонд (? Federal Reserve) болно. Ихэнх чек, мөнгөн гуйвуулга үүгээр дамжиж, чөлөөлөгддөг аж. Чекийг нааш цааш нь илгээж баталгажуулж, гүйлгээнд оруулах тул 1-3 өдөр шаардлагатай болно.

Канадад:
1. Канадын банкны тогтолцоо энгийн, ойлгоход хялбар байдаг. Зөвхөн цөөн тооны хэдэн том банктай, тэдгээр улс орон даяар салбаруудаа нээсэн. Энэ улсын банкны түүхэнд зөвхөн нэг банк дампуурчээ. Компаниуд голдуу харилцааны нэг үндсэн банктай байдаг.

2. Канад улсын зах зээл АНУ-ын зах зээлийн арван 10 %-тай тэнцэх боловч банкны нийт каритал хөрөнгийн 90%-ийг Канадын хамгийн том 6 банк эзэмшдэг, харин АНУ-ын том 6 банк ердөө 50.8%-г барьдаг байна (гэхдээ энэ баримт бол АНУ-д олон банк дампуурахаас өмнөх үеийн баримт болно).

3. Банкны цар хүрээг тухайн улсын ДНБ-тэй харьцуулан илэрхийлбэл Канадын улсын банк АНУ-ынхаас даруй гурав дахин том гэнэ (банкны мэдэл дэх үл хөдлөх хөрөнгийн хэмжээг ДНБ-д жишсэн үзүүлэлт).

4. Канадын Төв Банк, АНУ-ын Холбооны Фонд шиг өдөр тутмын төлбөр тооцооны асуудалд оролцдоггүй.

Дүгнэвэл, Канад улс АНУ-тай нилээд адил мэт боловч банкны тогтолцооны хувьд асар өөр аж.

Ашигласан материал
http://gbr.pepperdine.edu/074/bank.html
www.wikipedia.com
TV news

2008-09-19

Амжилтанд хүрэхийн үндэс юу вэ?

Энэ бичлэгийн утга бол хэн нэгнийг шүүмжлэх, хэн нэгэнд сургах заах гэсэн зорилго агуулаагүй болно. Энэ талаар өчнөөн ном, сонин гарын авлага байдаг нь тодорхой. Бидний хэдэн нөхөд саяхан энэ талаар ярилцан, зорьсондоо хүрч, амжилттай сайхан амьдрахын тулд мөрдөх хоёр жор байдаг гэж үзвэл Та юу гэж хэлэх вэ гэсэн асуултанд хариулах болов. Манайхан эхнээсээ хэлж байна:

- Хөдөлмөрч байх, бас өөрийнхөөрөө байх

- Хөдөлмөрч байх, гэхдээ бас ухаан зарж ажиллах, ажиллаад л байдаг, үр дүн нь явцгүй бол дэмий

- Хүсэж байгаа ажлаа хий, хийж буй ажилдаа дурла

- Хүн юу гэх нь хамаагүй, өөрөө зөв гэж үзсэнийгээ хийх, хүний бодлоор амьдрахгүй байх

- Эхлээд өөрөө өөртөө үнэнч байх, дараа нь бусдад чин сэтгэлээсээ ханддаг байх, чөлөөт сэтгэлгээтэй байх

- Шаргуу зан, хөдөлмөрч байх

- Шийдэмгий зоригтой байх, дасан зохицох чадвар сайтай байх

- Аливаа зүйлд өөдрөгөөр хандах, байнга урагшаа тэмүүлж байх

Тэгтэл яриаг эхэлсэн ахимаг насны хүн ингэж хэлэв. Түүнийхээр бол байнга суралцах, сурах үйл явцыг ер зогсоохгүй байх, бас шинэ зүйл үзээд алдахаас айхгүй байх, эдгээрийг мөрдлөгө болгон зөвөөр тунгаан амжилтанд хүрэх өөрийн гэсэн жор боловсруулах нь зүйтэй гэв.

Тэгтэл өнөөдөр үдийн цайгаар гадуур алхан нэгэн жижиг худалдааны төвд орвол “Success is not the key to happiness. Happiness is the key to success. If you love what you are doing, you will be successful.” гэж даавуун дээр англи төвдөөр бичсэн хананд өлгөх зориулттай зүйл зарж байна. Номын санд орвол тухайн үедээ их амжилт олж байсан гэх Jack Canfield –н The Success Principles ном хямдарсан байх юм.

Юу болоод л SUCCESS гэдэг үг миний хажуугаар эргэлдээд байгаа юм бол доо?

Блог андууд маань энэ талаар хэрхэн бодож явдагаа бичнэ байх гэж найднам.

2008-05-21

90$ үнэтэй 0.1 секунд

Замын хөдөлгөөний дүрэм гайгүй сайн мөрддөг гэж өөрийгөө боддог байлаа. Тэгтэл улаан гэрлээр гарсан, 270$ төл эсвэл шүүхэд уулзъя гэсэн утгатай захиа замын хөдөлгөөн зохицуулагч газраас ирсэн байсанд үнэндээ гайхав. Гайхахаас ч яахав, цагдаа намайг зогсоосон тохиолдол одоохондоо гарсан биш.

Баримт болгон барьж явсан машины минь араас, дугаарыг нь татаж байгаад авсан хаашаа ч бултахын аргагүй 3 янзын зураг хавсаргасан байх юм. Хамгийн айхтар баримт бол хугацаа, улаан гэрэл идэвхижсэнээс хойш 0.3 секундын дараа уулзвар уруу нэвтэрчээ. Уг нь би шар гэрэл асаж байхад уулзварт орохыг хичээсэн бололтой. Ямар ч хатуу юм дээ, ядаж нэг секунд биш шүү дээ гэж хошуугаа унжуулан явтал дахин нэг торгуулийн хуудас ирэв. Бас л 0.3 секунд, бас л 270$, бас л нөгөө гурван зураг.

Гайхсан би ажлынхаа хүмүүсээс асуулаа. Хурд хэтрүүлснийх, уулвар дээр эгнээ сольсных гээд л 170$ дотор торгуулсан хүмүүс жагсаж байна. Харин улаан гэрлээр гарсан гэх хүн 1-2 байсан нь би сайн жолооч биш гэсэн утга илэрхийлээд байх шиг. Цагдаа зогсоогоогүй бол өөр хэрэг, шар гэрлээр орсон гээд шүүх дээр оч, ядаж торгуулийг чинь бууруулна гэсэн зөвлөгөө бас ирэв.

...Бодлоо, хэдэн төг хэмнэхээ мэдэхгүй, хэчнээн цагийн ажил барж шүүхээр явахаа мэдэхгүй тул дуугүй төлөөд өнгөрсөн нь дээр мэт. Ажиглавал дундаж цалинтай хүмүүсийн сарын цалингийн 10%-аар торгосон байх шиг. Маргааш нь ажилдаа ирэх зуураа замын дагуу хичнээн камер байрлуулсныг тоолов. Хурдны камер, улаан гэрлийн камер гэх зэргээр миний зорчих 20 км замд лав долоон камер "энд камер байгаа шүү" гэж хэлж зоочихоод намайг тандаад байсныг би дөнгөж жилийн дараа анзаарлаа.

Мөнгө хүчтэй юм аа, намайг хүмүүжүүлэх бололтой.

2008-03-09

Cайхан амарч суръяа

Ажлынхаа тайланг тавиж, хэтийн зорилгоо ярилцахын зэрэгцээ бас бус чанартай илтгэл тавиж, гарын доорх хүмүүсээ мэдлэг мэдээллээр хангадаг ёс энэ нутагт нилээд түгээмэл байдаг бололтой юм. Ингэхдээ зүгээр нэг улаан булан, хурлын зааланд яриа хийж, хоолонд урихгүй бүр том зочид буудалд зориуд байрлуулан хоол унд, буудал, унааны зардал даах бол бараг л уламжлал болсон байх юм. Манай судалгааны чиглэлийн эрдэмтдийн уулзалт гэхэд бүр хаа байсан Торонто хотод энэ оны 2 сард болсон юм. Тэгэхэд 3 өдөр буудлаас гарахгүй зад хуралдсан хүмүүсийг даган баяссан миний бие чилж, салхинд гарч алхмаар санагдаж байсныг нуух юун. 

Тэгтэл ажлаа ярихын зэрэгцээ уул хадаар аялж, цана тэшүүрээр гулган, усанд орон алжаалаа тайлахыг уриалсан хуралд гэр бүлийн хүнээ даган энэ амралтын өдөр очив. Бид бол хоёр хүүхдээ орхин даруухан очсон хэрэг, гэтэл тэнд нялх нярай, дунд зэргийн насны хүүхдүүд, эмээ өвөөгөө дагуулан ээж юмуу аавынхаа "хуралд" ирцгээсэн байх юм. 

Хуралд суух нь сууж, мань мэтийн дагалдан баясагчид уул хадаар тэнэн, элдэв амьтан, байгаль усны сайхныг бишрэх зэрэг арын ажлаа амжуулав. Буусан буудлын нэг онцлог гэвэл уулын ёроолд, голын хөндийд байрласан, жижиг модон байшингуудаас бүрджээ. Манайхаар бол амралтын газар л гэсэн үг. Энд ялангуяа Европоос маш олон жуулчид ирдэг, амралтын өдрүүдэд бол дотоодын жуулчид тасрахгүй аж. Энэ хавь унаган байгалиараа дэлхийд алдартай тул зочид буудал маань (The Fairmont Jasper Park Lodge) элдэв амьтдын чихмэл, гар хийцийн модон эдлэлүүдээр гангарсан байх юм. Түүнээс гадна гадаа байрлуулсан халаалттай усан сэлэлтийн газар зочдын хорхойг яалт ч үгүй хүргэнэ. Гадаа хасах хэмтэй байхад алсад сүндэрлэх цаст уулын оройг харсан шиг усанд тааваараа хэвтэх үнэхээр сайхан мэдрэмж авчрах санж. Гадуур автомашины зам, голын дагуу бэлчих буга, хандгай, зээр, эндхийн зэрлэг хонь, уулын ямааны зураг хараарай. Орой, бүрийд дарсан зарим зураг маань тод гарсангүй. 






Ийм газруудаар явахад сайхан санагдавч миний бас атаархал төрөөд байдаг юм. Монголд минь өөд нь татвал ийм газрууд зөндөө байгаа шүү дээ гэж яах аргагүй бодогдоно. 

Бас хажуугаар нь зөв шаардаж суръяа, сайхан амарч суръяа, өөрийгөө хүндэлж суръяа гэж бодогдож явлаа.

2008-02-14

Хайртай л юм чинь...

Гэгээн Валентиний өдөр бол зөвхөн дурлалт хосуудын өдөр биш гэсэн ойлголт нэгэнт бий болжээ. Найз нөхөд, хань ижил, үр хүүхэд гээд л бид ойр дотно санагдсан хүн бүгдэд энэ баярын мэнд дэвшүүлдэг. Алберта мужийнхан бол энэ баярт бүр илүү дуртай байх шиг байна. Учир нь энэ баярт их ойрхон өөр нэгэн баяр зөвхөн энэ мужид 100 гаруй жилийн өмнөөс тэмдэглэж ирсэн нь 2 сарын гуравдахь Даваа гаригт тэмдэглэх Гэр бүлийн өдөр юм. Миний мэдэх олон хүмүүс Баасан гаригт чөлөө аван энэ 2 баярыг далимдуулж өвлийн хүйтэн саруудын хоногоос цөөлөх арга хэмжээ авна. Бүүр сүүлд эндхийн Онтарио, Маннитоба, Саскечван мужийнхан дагалдан баясаж бас л гэр бүлийн баяр гэж албан ёсоор тэмдэглэх болсон байна. Эндхийнхэн их сонин шүү. Элдэв баяр, түүгээр далимдуулан амралт бий болгохдоо муугүй. Тэр сэтгэхүйг нь сонсуульд нэр дэвшигч хүртэл сайн ашиглана. Би эсвэл манай нам сонгуульд ялбал нэг баярын өдөр шинээр бий болгон гэж рэкламдсаар сонсуульд ялж түүнийгээ хэрэгжүүлсэн нь тэр сүүлд дурдсан гурван мужтай холбоотой. Бас нэг өөр баяр бол 5 сард тэмдэглэх Викториа хатны төрсөн өдөр гэх баяр. Жинхэнэ төрсөн өдөр л юм бол тогтсон өдөр байх учиртай, тэгтэл энэ баярыг голдуу 5 сарын сүүлчийн Даваа гаригт тэмдэглэвэл зохилтой гээд хуулиндаа заачихсан. Хамгийн инээдтэй нь нөгөө Викториагийн Англичууд энэ баярыг тэмдэглэдэгүй тул Канадуудыг шоолонгуй байх. Харин Шотландууд тэмдэглэдэг гэсэн. За ямар байдаг ч бай, ард түмнийхээ амар амгалан, сэтгэлийн тайван байдлыг хангах зорилготойгоор бий болсон баяр бол Даваа гаригт байх ёстой юм байна.

Уг нь Валентины баяраар эхэлсэн юм даг. Өглөө эртлэн гарч, хурал, цуглаан, ажил, бас хажуугаар нь блогоор тэнэж, мэдлэгээ зузаалахгүй ч, сэтгэлээ баясгасан шиг явсаар харих замдаа усанд сэлж (заавал хэлж байгаа юм шүү), оройн хоолондоо оройтис хийгээд гэртээ ирвэл манай хэдийн надад бэлдсэн зүйлийг хардаа. Тэр цагаан оригами хуныг харж байна уу, миний хүүгийн бүтээл, ил захидал, зүрх толгойтой, зүрх чихтэй гахай бол охины бүтээл, цэцэг бол хэнийх нь тодорхой. Би тэднийгээ сайхан үгээр баярлуулсан болов уу гэж бодож байна. Би чинь та нартаа хайртай л юм чинь хайртай гэдэг үгийг харамгүй хэлж сурахсан.

2008-02-10

Юу амлах вэ?


Хэдэн өдрийн өмнө Пийкийн бичсэн мэдээлэл миний яг тархиар тас татах шиг болсон шүү. Учир нь би өөрөө бас дасгал хөдөлгөөнтэй байя гэж бодовч нэг л хэвшмэл болж өгөхгүй байгаад санаа зовонгуй байсан юм. Ядаж дээрээс нь хөхөө өвлийн хүйтэнд янз бүрийн спорт-төлөвлөгөө боловсруулан суух амар биш. За байз, зогсоорой. Үнэхээр амар биш юм уу, эсвэл би тэгээд бодчихсон тул амар биш байна уу?....

Цаг агаар нөлөөлөх нь нөлөөлж байгаа юм байна, гэхдээ миний болохгүй, бүтэхгүй гээд итгэчихсэн бодол бол түүнээс их.

Ажлын маань нэг хүүхэн үдийн хоолны үер дасгал хийдэг дугуйланд хамт явъя гэж ятгангуй байсан сан. Би тэр цагийг мэдээ унших, блогоор тэнүүчлэх, эсвэл аль нэгэнтэй нь амаа уралдуулахад ашиглах дуртай байдаг тул бодож байж болъё гэв (Үнэнээ хэлчихьэ, бараг үгүй гэсэн үг).

Гэхдээ тэр мэдээ уншсанаас хойш гэрийн ойролцоо байх бассейн, зааланд долоо хоногт тус бүр хоёр хоёр удаа очихоор гэр бүлээрээ төлөвлөөд, ямар ч байсан эхний долоо хоногт нормоо биелүүлэв. Тэр заал их том тул зарим хэсэгт хүмүүс сагс, гар бөмбөг тоглож, зарим нь гүйж харайх аж. Бид агаарын теннис, сагс тоглоно. Би бас гүйх гэж жаахан тэмцэв. Арайхийн 10 мин гүйсэн гэж байгаа. Эхний 2-3 минутын дараа, тэр теломэрийн урт богино хэнд хамаа, больёо, зогс, сууяа гэх бодол орж ирэв. Тэгснээ гэнэт бие чинь одоо халж эхэлж байна, том том алхаад гүйгээрэй гэж өөртөө захиргаадсаар 10 мин болгосон. Усанд сэлэх бас тааруу явцтай, сэлэх, халуун ууранд суух цаг 2 яг тэнцэнэ. Яваандаа сэлэх цаг маань ихсэх болтугай.

Ингээд учир тоочоод байгаа маань ийм учиртай юм л даа. Бум-Эрдэнэ ахын хэлдгээр энэ хүрээлэлийн хүмүүс маань эерэг, зөв бодолтой хүмүүс; ийм бүлгийн хүмүүс бие биедээ бас эерэгээр нөлөөлөх нь дамжиггүй гэж бодож байна. Түүнээс гадна аливаа шинэ зуршлыг өөрт бий болгоход 3 долоо хоногийн турш тасралтгүй, уйгагүй ажиллах хэрэгтэй гэдэг. Тэгэхлээр би энэ 3 долоо хоногт таслахгүйгээр гүйж, усандаа сэлнэ гэж амлах гээд байна.

Би бас та нарын амлалтыг сонсмоор байна. Юу амлах вэ гэвэл санаа болгож хэдэн зүйл бичье. Би 2 жилийн өмнө ингэж амласан юм. Хүний бие дэх бодисын солилцооны явцад үүсэх элдэв хорт бодисыг зайлуулахын тулд өдөрт 5-6 удаа жимс, ногоон бүтээгдэхүүн идэж биедээ туслах ёстой гэдэг дээ. Би тэр үед бодож үзтэл сайндаа 2 удаа л жимс ногоо иддэг байсан. Би түүнийг 3-4 удаа болгож ахиуляа гэж бодсон, одоо бол ямаа шиг их ногоо идэхгүй юмаа гэхэд тэр тал дээр анхаарч сурсан. Миний таних нэг эмэгтэй нөхөртэйгээ муудалцмааргүй байна, надаас л ааш гардаг юм гэж хэлж билээ. Бас нэгэн барзгардуу нүүртэй залуу "Шингэн юм бага уудаг, түүндээ анхаарна", гуравдах нь хийх ёстой зүйлээ байнга хойшлуулдаг, тэр зангаасаа салмаар байна, дөрөв дэх нь хоол идэхдээ хэтэрхий хурдан идэх тул байнга их иддэг, тайван удаан идэж сурмаар байна гэх мэтээр хэлж билээ. Тэдний маань ихэнх нь цагаачид байв, тэдний амлалт биелэлээ олсон.

Бид ч амьдрал гэдэг их сургуульд байнга суралцаж байдаг болохоор бидэнд өөрөө өөртөө өөрчлөх юм дандаа л гарч байдаг гэж боддог шүү.

Эцэст нь хөдөлгөөн сайтай хүмүүсийн хромозомын бүтэц хүртэл өөр байдаг талаар сонирхолтой бичлэг оруулж, өөртэй анхаарал тавихын чухалыг анхааруулсан Пийк-дээ баярласанаа илэрхийлье.